Σκλήρυνση κατά πλάκας και κορωνοϊός

*Η Δήμητρα Σαλή είναι Διπλωματούχος Κλινικής Νευρολογίας του Κολεγιακού Πανεπιστημίου του Λονδίνου, Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και Επιμελήτρια της Β’ Νευρολογικής Κλινικής στην Ευρωκλινική Αθηνών.

Στο άκουσμα της πανδημίας από κορονοιό οι ασθενείς με Σκλήρυνση κατά Πλάκας (ΣΚΠ) αισθάνθηκαν έντονο άγχος και ανησυχία ως πάσχοντες από ένα αυτοάνοσο νόσημα. Αντίστοιχα και οι θεράποντες νευρολόγοι αιφνιδιάστηκαν βρισκόμενοι αντιμέτωποι με έναν άγνωστο εχθρό. Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε τους ασθενείς μας; Είναι όντως ασθενείς υψηλού κινδύνου; Πόσο επηρεάζουν τα φάρμακα της ΣΚΠ την προσβολή από τον ιό;

Στην παρούσα φάση έχουν συγκεντρωθεί αρκετά στοιχεία ώστε να έχουμε μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα και κάποιες σχετικά σαφείς οδηγίες για αυτή την ομάδα των ασθενών.

Καταρχήν οι ασθενείς με ΣΚΠ πρέπει να τηρούν όλους τους κανόνες υγιεινής και αποστασιοποίησης. Θα πρέπει να διατηρούν επαφή με τον γιατρό τους έστω και από απόσταση (τηλεφωνικά, διαδικτυακά) και να έχουν πρόσβαση σε ψυχολογική υποστήριξη.

Ευτυχώς, δεν έχει αποδειχθεί ότι η ΣΚΠ αυξάνει την πιθανότητα νόσησης από κοροναιό ή ότι όσοι τελικά νοσήσουν έχουν βαρύτερη κλινική εικόνα. Βέβαια ασθενείς με αναπηρία θεωρούνται επιβαρυμένοι εκ των προτέρων. Προς το παρόν δεν συστήνεται η προληπτική διακοπή της φαρμακευτικής αγωγής σε ασθενείς με ΣΚΠ που λαμβάνουν θεραπείες 1ης γραμμής (interferons b, Copaxone , Αubagio, Tecfidera), φινγκολιμόδη(Gilenya) ή ναταλιζουμάμπη(Tysabri). Επίσης επιτρέπεται η έναρξη θεραπείας με τα φάρμακα 1ης γραμμής. Για τα υπόλοιπα οι αποφάσεις εξατομικεύονται. Στην περίοδο των υποτροπών συστήνεται η χορήγηση κορτιζόνης από το στόμα ώστε να αποφευχθεί η νοσηλεία.

Οι εγχύσεις με ναταλιζουμάμπη μπορεί να καθυστερήσουν 1-2 εβδομάδες ενώ με την οκρελιζουμάμπη (Ocrevus) 1-2 μήνες. Στην περίπτωση που το Ocrevus  χορηγείται στην πρωτοπαθώς προιούσα ΣΚΠ, που συνήθως αφορά μεγαλύτερης ηλικίας ασθενείς, συστήνεται η αναμονή της επαναληπτική δόσης μέχρι την ύφεση των κρουσμάτων στην περιοχή διαμονής. Αν κάποιος ασθενής πρέπει να υποβληθεί σε 2ο σχήμα αλεμτουζουμάμπης (Lemtrada) μπορεί να γίνει μέχρι και 18 μήνες μετά το 1ο χωρίς μεγάλο κίνδυνο υποτροπής της νόσου.

Στην περίπτωση νόσησης από Covid 19 συστήνεται η διακοπή κάθε αγωγής. Ειδικά για την φινγκολιμόδη είναι προτιμότερο να επαναχορηγηθεί αν είναι δυνατό σε 14 μέρες ώστε να μην χρειάζεται να υποβληθεί ο ασθενής ξανά στον καρδιολογικό έλεγχο της πρώτης δόσης. Οι προσβεβλημένοι ασθενείς που λαμβάνουν ενδοφλέβια αγωγή για την ΣΚΠ καλό είναι να παραμείνουν εκτός θεραπείας μία εβδομάδα επιπλέον από την ύφεση των συμπτωμάτων και του πυρετού.

Υπάρχουν και καλές ειδήσεις! 1)Τα ποσοστά ασθενών στην Ιταλία με ΣΚΠ που χρειάστηκαν νοσηλεία σε ΜΕΘ ήταν πολύ μικρά 2) υπάρχει ερευνητικό ενδιαφέρον στην ελάττωση του συνδρόμου σοβαρής αναπνευστικής ανεπάρκειας που προκαλεί ο κορονοιός με την χρήση των S1P τροποποιητών (όπως η φινγκολιμόδη).

Η αντιμετώπιση των ασθενών με ΣΚΠ στην φάση της πανδημίας θέλει ιδιαίτερη προσοχή, σύνεση  και εξατομίκευση. Δεν πρέπει να στερήσουμε από την βέλτιστη θεραπεία τους ασθενείς μιας χρόνιας πάθησης με απώτερες συνέπειες εξαιτίας ενός σχετικά άγνωστου κινδύνου που μπορεί να έχει μικρότερη διάρκεια και βαρύτητα από τις αναμενόμενες.

Για επιπλέον πληροφορίες μπορείτε να ανατρέξετε στο link

1)

http://www.helani.gr/uploads/5/1/8/0/51802431/coronavirus_%CE%A3%CE%A5%CE%A3%CE%A4%CE%91%CE%A3%CE%95%CE%99%CE%A3_%CE%95%CE%9B%CE%9B.%CE%91.%CE%9D%CE%91..pdf

2)

The COVID-19 pandemic and the use of MS disease-modifying therapies (Mult Scler Relet Disord 2020 Apr;39)

START TYPING AND PRESS ENTER TO SEARCH